All Posts By

Iwan Daniëls

SMF Blog 40 Financieringstafel

Blog 40: ’Aan tafel…!’

By | Blog

SMF Blog 40 FinancieringstafelEén van de rollen die de op de schouders van de Overheid ligt is het ontwikkelen van beleid om negatieve effecten van marktimperfecties te beperken of op te heffen. Als marktimperfecties een negatief effect hebben op het ondernemersklimaat in Nederland ontwikkelt het MinEZ (Ministerie van Economische Zaken en Klimaat) instrumenten om ‘het marktfalen’ te beperken en waar mogelijk duurzaam op te heffen. Een belangrijk terrein waarop de overheid instrumenten specifieke instrumenten inzet is ondernemingsfinanciering. 

Diverse financieringsinstrumenten overheid
De overheid zet diverse financieringsinstrumenten in om de financiering van (MKB-) ondernemingen te bevorderen. De instrumenten kennen verschillende vormen, zoals subsidies, financieringen, garantieregelingen en combinaties hiervan. Sommigen zijn generiek, andere sectorgericht, weer anderen zijn (levens-)fase gericht. Het is voor elke onderneming met financieringsbehoefte interessant te onderzoeken of in zijn/haar situatie  een beroep gedaan kan worden op één van de overheidsinstrumenten. De RVO (Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland) heeft een toegankelijke website en behulpzame specialisten die je op weg kunnen helpen. 

Nieuw instrument
Aan het grote aanbod van financieringsinstrumenten is vorig jaar een nieuw instrument toegevoegd: (regionale) financieringstafels. Een financieringstafel is een platform van (alternatieve) financiers die periodiek gezamenlijke bijeenkomsten organiseren. Op basis van concrete financieringsvraagstukken van ondernemers bundelen de partijen de krachten om veelal groeiende en innovatieve bedrijven te kunnen helpen om in hun kapitaal- en/of financieringsbehoefte te voorzien. Zo is het doel van de financieringstafels een bijdrage leveren aan het oplossen van financieringstekorten bij het MKB in de provincie. Naast toegang tot financiering worden ook de netwerken van de deelnemers, waar mogelijk, verbonden met innovatieve ondernemers, worden subsidie-instrumenten gekoppeld en wordt ondersteuning geboden bij het investeringsgereed maken van ondernemingen. 

Voor groeiende en innovatieve bedrijven
In de doelgroepomschrijving zit een belangrijk signaal: ‘….veelal groeiende en innovatieve bedrijven….;. De financieringstafels richten zich dus primair op twee soorten bedrijven, te weten: groeiende bedrijven en innovatieve bedrijven. Voor de traditionele financiers (banken) zijn deze categorieën moeilijk financierbaar, want:

  1. Bedrijven met een sterke groei hebben vaak snel groeiende financieringsbehoefte: de onzekerheid voor de financier is dan de vraag of de ondernemer grote, excessieve, groei wel kan handlen. De (relatieve) waarde van het onderpand vertoont een groeiend gat met de toename van de financiering.  Dat betekent (voor een bank) groeiend risico.
  2. Innovatieve bedrijven: een kenmerk van innovatie is ‘de onbekendheid met het resultaat er van op het moment van investeren’. Je weet op voorhand niet of de investering efficiënt is, het resultaat positief zal zijn en of de markt de innovatie absorbeert. Dat maakt investeren in innovatie risicovoller dan investeren in bestaande en bekende producten, markten en technologieën. Dát is de belangrijkste reden waarom banken op het moment van innovatie niet financieren: de vereiste toekomstige terugbetaalcapaciteit is volstrekt onzeker. Innovatie vindt plaats in alle levensfases. Het kan zowel een innovatieve start up zijn als ook elke andere vernieuwing binnen bestaande ondernemingen op het terrein van techniek, software, product, proces en markt.

Uitdaging voor de financieringstafels
De uitdaging voor de financieringstafels is groot. De tafels richten zich op financieringsvragen die traditioneel, ook zonder de voorbije economische crisis, in de bancaire markt niet of nauwelijks financierbaar zijn. Toch nemen ook de banken deel aan de tafels, naast onder meer ROM’s (Regionale Ontwikkelings Maatschappijen), het RVO, incubators, afgevaardigden van de provincie, afgevaardigde van erkende non-bancaire financiers. Soms zit ook een subsidie adviseur aan tafel. De uitdaging is dat door de combinatie van de deelnemers aan de tafel oplossingen gevonden worden, die zonder dit gezamenlijke overleg niet gerealiseerd zouden zijn.

Financieringstafels in het hele land
In heel het land starten op dit moment Financieringstafels. SMF neemt deelt aan de Financieringstafels om (waar mogelijk) erkende non-bancaire financiers de gelegenheid te geven een bijdrage te leveren aan de financieringsoplossingen. In de komende tijd zal de ervaring leren welke bijdrage de tafels leveren de financiering van MKB in Nederland. Wij houden u op de hoogte.

Uitnodiging
Heb je ervaring met een financieringstafel? Reageer en mail ons jouw ervaring. Jouw ervaring en inzicht helpt ons verder. 

Blijf op de hoogte
Elke week de non bancaire financiële ontwikkelingen, trends en toekomst met ons volgen? Schrijf je dan in voor onze wekelijkse blog.

Blog 39:  Relatiebankieren, het bestaat nog!

By | Blog

Een MKB ondernemer is een duizendpoot. Hij is ondernemer, specialist op zijn vakgebied, houdt zich bezig met organisatie, administratie, inkoop, verkoop, personeel, investeringsbeleid en… financiering van zijn bedrijf. Logisch dat hij niet op al deze terreinen voldoende kennis in huis heeft en dus ook gebruik maakt van de kennis van anderen. Dat kan soms ook de kennis van leveranciers zijn. Als je daar een vertrouwde relatie mee opbouwt is een leverancier óók een informatiebron. Daarvoor moet je wel regelmatig met elkaar in gesprek gaan en blijven. Dát is één van de bijzondere kenmerken van kredietunies. In ons vorige blog hebben wij geschreven over kredietunies als één van de nieuwe financieringsbronnen voor MKB ondernemers. In dit blog gaan wij nader in op de kenmerken van kredietunies.

Hoe werken kredietunies?
De werking van kredietunies vertoont gelijkenis met die van banken, hoewel ze door hun structuur en omvang afwijken van banken. Groot verschil is: ondernemers, krediet vragers, ervaren nadrukkelijk meer betrokkenheid. De ondernemer wordt gezien! Zoals bij elke financieringsvorm en bij elk financieringskanaal begint een kredietaanvraag bij de ondernemer zelf. Zijn ondernemingsplan is de basis voor het investerings- en financieringsplan, dat aan mogelijke financiers wordt voorgelegd. Dien je dit in bij een kredietunie, dan ga je vervolgens in gesprek, niet via een internetportal, maar vis à vis. Na één of meerdere gesprekken legt de accountmanager van de kredietunie het verzoek voor aan het kredietcomité. Bij een positief besluit wordt bij een kredietunie die werkt volgens het centrale kasmodel, zie ook blog 38, het krediet verstrekt vanuit de centrale kas. 

Bij een unie die werkt volgens het community model wordt na goedkeuring door de commissie de vraag met positief advies aan de investeerders voorgelegd. Die kunnen vervolgens aangeven of zij geld ter beschikking willen stellen, en zo ja hoeveel. De doorlooptijd van de kredietaanvraag kan betrekkelijk kort zijn, mits je als ondernemer de juiste informatie volledig hebt aangeleverd. Na kredietverlening krijgt de ondernemer vanuit de kredietunie een begeleider, een coach, toegewezen. Hierin onderscheidt deze kredietvorm zich van veel andere: het relatiebankieren is een belangrijk unique selling point van de kredietunies. 

Voor- en nadelen van kredietunies
Betrokkenheid en relatiebankieren zijn kenmerkend voor een kredietunie. Daarnaast kennen kredietunies andere voordelen. Als je bij een regionale kredietunie bent aangesloten, levert dat een waardevol zakennetwerk binnen de regio op. Dat kan commercieel aantrekkelijk zijn. Tevens is het voor jou als ondernemer prettig je te kunnen spiegelen aan een groep van andere ondernemers. Als je je bij een branche georganiseerde kredietunie aansluit, levert dat extra kennis en relaties binnen de eigen branche op.

Financiering vaak grotendeels blanco
Er is een ander bijzonder aspect bij financieren via kredietunies. In praktijk is de financiering vaak grotendeels blanco, waardoor de bancaire financieringscapaciteit, waarbij zekerheden een belangrijke rol spelen, niet wordt bedreigd. In incidentele gevallen is het zelfs mogelijk dat de financiering van de kredietunie daadwerkelijk wordt achtergesteld op bancaire financiering.

Kredietunies voor groeifinanciering
Voor ondernemers is het financieren van de snelle groei van het bedrijf vaak lastig. Traditionele financiers zijn terughoudend bij groeifinanciering. Kredietunies willen ondernemers juist in deze fase bijstaan. Ze zijn opgericht door ondernemers: van hen mag je verwachten dat zij ondernemers in groeifasen extra ondersteuning bieden. Overigens is voor de geldverstrekkende ondernemers een kredietunie ook een goed instrument om in andere bedrijven te investeren. Kredietunies werken met ervaren financieringsspecialisten die in staat zijn een genuanceerde risico-rendements afweging te maken.

Nadelen van een kredietunie
Kredietunies kennen ook nadelen. Hoewel er nog verscheidene kredietunies in voorbereiding zijn, zijn er niet heel veel actief. Bovendien is het volume per kredietunie beperkt. Een beperkende factor van kredietunies is de omvang van de maximale kredietverlening van € 250.000. In deze beperking kun je als ondernemer ook de uitdaging zien om bewust financieringen te combineren en te stapelen. Dan kun je profiteren van de voordelen zonder hinder te hebben van de beperkingen. Ten slotte wordt als nadeel genoemd dat een ondernemer zijn ondernemingsplan en financiële gegevens prijsgeeft aan een coöperatie van andere ondernemers. In praktijk wordt echter slechts verkorte en beperkte informatie aan de investeerders voorgelegd. Bovendien wordt het huidige tijdsgewricht gekenmerkt door openheid, big data en toenemende transparantie. Weinig moderne ondernemers zullen er moeite mee hebben hun bedrijfsgegevens ter beschikking te stellen.

Toekomst in Nederland?
De ontwikkeling van het aantal Kredietunies en de uitgeleende bedragen is de afgelopen jaren niet groot geweest. Dat voedt de vraag of Kredietunies in de toekomst blijven bestaan. Dat is moeilijk te voorspellen. In Nederland staat het fenomeen kredietunie nog in de kinderschoenen, dat geeft een onzeker gevoel. Internationaal bezien is het echter een gevestigd fenomeen. Wereldwijd zijn er tienduizenden kredietunies actief. De conclusie is gerechtvaardigd dat het internationaal een bewezen concept is. De toekomst zal leren of het concept ook in Nederland succesvol wordt.

Blijf op de hoogte
Elke week de non bancaire financiële ontwikkelingen, trends en toekomst met ons mee beleven? Volg ons dan, blijf op de hoogte en schrijf je in voor onze wekelijkse blog.

Blog 38: Ondernemingsfinanciering: een gezamenlijk belang van ondernemers

By | Blog

Geschiedenisles is op school niet het meest favoriete vak. Economie en financiën zijn dat evenmin. Laat staan de geschiedenis van de ontwikkeling van het bankwezen in de 19e eeuw… Toch is het interessant om je te realiseren dat het ontstaan eind 19e en begin 20e eeuw van de Raiffeisenbank en de Boerenleenbank, samen in 1972 gefuseerd tot Rabobank, mede en naast de voorbeeldwerking van de moderne Creditunions in de VS, Canada en UK, de inspiratiebron was voor het ontstaan van de moderne Kredietunie.

Raifeissenbanken en Boerenleenbanken waren coöperatieve organisatie waarbinnen boeren elkaar financieel ondersteunden met financiering. Bij de huidige kredietunies is dat niet anders, waarbij de beroepsgroep “boeren” vervangen is door het bredere begrip “Ondernemers.”

Ondernemers lenen elkaar geld
Een kredietunie is een coöperatieve kredietvereniging (met uitgesloten aansprakelijkheid) zonder winstoogmerk, waarin ondernemers zich per regio of per branche organiseren om elkaar geld te lenen. Door risicospreiding kunnen ondernemers op een verantwoorde wijze geld uitlenen. Andere ondernemers kunnen juist geld lenen. Deze “ondernemer-helpt-ondernemer-zonder-winstoogmerk-mentaliteit” maakt Kredietunies onderscheidend van de andere nieuwe zakelijke financieringen die wij in onze blogs hebben beschreven.

Er zijn twee varianten, te weten het ‘centrale kasmodel’ en het ‘community funding model’.

Variant 1: centrale kasmodel
Het centrale kasmodel is coöperatie van enerzijds mkb-ondernemers die via een gemeenschappelijke kas geldmiddelen ter beschikking stellen, en anderzijds mkb-ondernemers die geld lenen uit deze kas. Geldverstrekkende leden fungeren tevens als coach voor ervaren of beginnende collega-ondernemers, de kredietnemers. Zij zetten zich in voor het succes van de ondernemer en vergroten daarmee de kans op welslagen. Zowel geldverstrekkers als kredietnemers zijn lid en mede-eigenaar van de coöperatie, zij delen het rendement en het risico binnen de coöperatie. Een eventueel positief saldo aan het eind van het jaar komt ten goede aan alle leden.

Variant 2: community funding model
Ondernemers zijn praktische mensen, vrij van definities en modellen. Daardoor zie je onder de naam kredietunie ook een ander model: het zogeheten community funding model, ook wel ‘bemiddelingsmodel’ genoemd. Dit model heeft overeenkomsten met crowdfunding. Er is geen centrale kas waarin vooraf geld wordt gestort. Investeerders (ondernemers) die lid zijn van de kredietunie beoordelen zelf per kredietaanvraag of zij als investeerder willen meedoen en geld ter beschikking willen stellen. De kredietvragende ondernemer wordt gefinancierd door circa vijf tot vijfentwintig verschillende investerende leden.

Onderlinge solidariteit
Het resultaat van de verschillende modellen is hetzelfde: ondernemers helpen andere ondernemers door middel van het ter beschikking stellen van financiering (én coaching). Een kredietunie bevordert de onderlinge solidariteit tussen kredietgevers en kredietnemers, heeft geen winstoogmerk en is op democratische leest geschoeid.

Gestoeld op lokale initiatieven
Kredietunies worden regionaal of branche gewijs opgericht (de meeste zijn regionaal). Hoewel er formeel enkele tientallen Kredietunies actief zijn en er een aantal in voorbereiding zijn, is het gezamenlijk volume van verstrekte zakelijke financieringen nog beperkt. Kredietunies zijn gestoeld op lokale initiatieven en het succes wordt mede bepaald door de lokale kartrekkers.

De doelgroep van kredietunies zijn ondernemers binnen de regio (of branche) met een kredietbehoefte tot € 250.000. Let op: als ondernemer kun je kredieten combineren en stapelen. Dus een ondernemer met een grotere kredietbehoefte kan ook bij een kredietunie terecht als hij verschillende financieringsbronnen combineert.

Low profile relatiebankieren
Kredietunies zijn in vergelijking met andere nieuwe financiers minder opzichtig aanwezig in de markt. Ze werken low profile binnen regionale en sommige branche netwerken. Het onderscheidend vermogen is nadrukkelijk dat oorsprong, drijfveer en uitvoering allen gebaseerd zijn op de onderlinge relatie van ondernemers. Veel ondernemers missen in het moderne bankieren het “relatiebankieren”. Een aantal nieuwe geldverstrekkers speelt in meerdere of mindere mate in op dat gemis. Voor kredietunies is de onderlinge relatie de basis, hun lifeline.

In ons volgende blog zullen wij nader ingaan op de werkwijze,  kenmerken en voor- en nadelen van kredietunies voor de financiering zoekende MKB ondernemer.

Blijf op de hoogte
Elke week de non bancaire financiële ontwikkelingen, trends en toekomst met ons mee beleven? Volg ons dan, blijf op de hoogte en
schrijf je in voor onze wekelijkse blog.

We blijven het graag uitleggen

By | Nieuws

De belangrijkste wens voor 2020 van Stichting MKB Financiering (SMF) en voorzitter Ronald Kleverlaan als het gaat om mkb-financiering is dat aan het eind van dit jaar een dubbel aantal ondernemers begrijpt wat de mogelijkheden zijn op het gebied van non-bancaire financiering. Dat was zijn belangrijkste boodschap in zijn interview in de ONL Podcast.

‘Vroeger ging je als ondernemer naar de bank voor financiering. Tegenwoordig zijn er veel meer financiering varianten zonder bank beschikbaar. Hierdoor kun je meer bereiken’ en ‘het is zonde voor de innovatiekracht van Nederland dat mkb-ondernemers nu niet investeren, alleen maar omdat ze bij de bank geen krediet kunnen krijgen. Ik wil dat meer ondernemers zich breder gaan oriënteren en de juiste financiering vinden voor hun sector en levensfase van het bedrijf. Want daarmee kun je groeien’. Dit zegt Ronald Kleverlaan tegen Hans van Biesheuvel in de Podcast van ONL.

Ook in de informatieve podcast, die te beluisteren is via Spotify en SoundCloud, vertelt de SMF voorzitter over alles wat ondernemers moeten weten over de non-bancaire financieringsmarkt, inclusief de laatste groeicijfers, nieuws over mkb financieringsadviseurs, hoe je de juiste financiering kunt vinden en over het Erkend MKB Financier keurmerk, inmiddels is uitgegeven aan elf partijen, waarmee betrouwbare mkb financiers kunnen worden herkend.

SMF vermogenrendementsheffing stichting MKB financiering

Blog 37: Plannen vermogensrendementsheffing treffen het MKB hard

By | Blog

SMF vermogenrendementsheffing stichting MKB financieringFebruari… en het woord van 2020 is al bekend: vermogensrendementsheffing.

Even opfrissen, de huidige vermogensrendementsheffing werkt als volgt: belastingplichtigen betalen over hun spaargeld belasting, omdat de fiscus ervan uitgaat dat je daarover 4% rendement realiseert. Het maakt in deze regeling niet uit of je spaargeld op een bankrekening stalt of investeert in bedrijven. Bij de huidige, langdurige lage rente voelt deze fiscale behandeling van spaargeld als onredelijk. Dat moet anders. Daar is iedereen het over eens. Maar… realiseert het Ministerie zich dat de gevolgen van de nieuwe plannen een negatieve impact hebben op het MKB in Nederland?

Structureel negatief de nieuwe norm?
De nieuwe plannen vinden hun rechtvaardiging in de huidige, extreem lage  spaarrente. Hoewel extreem? De ultra lange termijn trend is al 700 (!) jaar dalend, zie artikel van Jasper Lukkezen in het FD de dato 1 februari 2020De gemiddelde, trendmatige, daling per eeuw is al 7 eeuwen lang 1,59%. Wordt structureel negatief de nieuwe norm? Deze bewezen historische trend belooft niet veel goeds voor de toekomst. Minister Hoekstra en zijn ambtenaren zien dat natuurlijk ook en voila, tijd voor  verandering. Nieuwe plannen voor de vermogensrendementsheffing: een lager fictief rendement op spaargeld en ook nog eens een hogere vrijstelling. Dank je wel Minister, daar zijn Hollandse onderdanen blij mee.

Maar politiek is pas politiek als je maatregelen compenseert. De lol voor de één is het sjagrijn voor de ander. En wat voor een sjagrijn! Niet alleen voor die zelfde spaarders. De nieuwe plannen treffen álle beleggers én nieuwe financieringsbedrijven én MKB bedrijven… Is dat nou echt de bedoeling?

Financiering nóg moeilijker en duurder
Wat houdt de compensatie in? Het fictieve rendement op beleggingen wordt fors verhoogd. Het maakt niet uit hoeveel risico je loopt, het maakt niet uit hoeveel rendement je maakt. In de plannen voor het nieuwe wetsvoorstel maak je als investeerder/belegger fictief een rendement van 5,33%. En dat is zó veel, daar mag je wel wat belasting over betalen:  33%. Je betaalt dus 0,33×5,33%= 1,76% belasting over jouw vermogen. Over de (on-) redelijkheid van deze maatregel spreken wij ons niet uit. Maar over de te verwachten negatieve effecten wel: het  beleggen c.q. investeren in MKB bedrijven wordt véél minder aantrekkelijk. Dus zullen investeerders zich terugtrekken. Gevolg: alternatieve financiers kunnen zich zelf moeilijker funden. De rendementseisen zullen stijgen, dus…… uiteindelijk wordt de financiering voor MKB bedrijven nóg moeilijker dan het al was én nog duurder. Zo houdt de ene Minister de ander bezig. Immers, de Minister en Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat zetten zichonder meer in om de financiering van het MKB te bevorderen. De ene Minister geeft gas, de ander zet zijn voet op de rem….. Klinkt niet best. Laten beide eens een kopje koffie met elkaar gaan drinken en overleggen. 

Kortom: de gedachte van een budgetneutrale wijzigingen in het belastingstelsel is per definitie een meevaller-tegenvaller uitruil. De tegenvallers zijn in dit beoogde wetsvoorstel wel héél wrang en hard voor MKB ondernemers. 

Blijf op de hoogte
Elke week de non bancaire financiële ontwikkelingen, trends en toekomst met ons mee beleven? Volg ons dan, blijf op de hoogte en
schrijf je in voor onze wekelijkse blog

Weer minder verstrekte leningen, MKB teert in op financiële reserves

By | Nieuws

De Financieringsmonitor die deze week door het CBS gepubliceerd is, bevatte volgens Stichting MKB Financiering weer interessante cijfers en opvallende trends. Het aantal bedrijven dat behoefte had aan financiering is gedaald van 24% in 2018 naar 20% in 2019. Een niet zo’n fraaie trend want als het MKB minder behoefte aan leningen heeft dan wordt er ook minder geïnvesteerd en komt de economische groei onder druk. 

Bedrijven teren in op buffers
Nu blijkt ook uit de Financieringsmonitor dat de MKB bedrijven op hun eigen financiële buffers als ingehouden winst en privévermogen interen, terwijl ze eigenlijk in goede tijden buffers zouden moeten opbouwen voor economische tegenwind, zie ook de waarschuwing van MKB Nederland.

Slecht 37% vrouwelijke ondernemers krijgt financiering
Uit het rapport blijkt dat vooral vrouwelijke ondernemers de weg naar financiering lastig weten te vinden. Slechts 37% van de vrouwelijke ondernemers die aangeven op zoek te zijn naar financiering, ontvangen daadwerkelijk financiering. Een belangrijke oorzaak hiervan is dat zij niet de juiste weg kunnen vinden en in het aanvraagproces, of na een afwijzing van een bank stranden in hun zoektocht. De alternatieve mogelijkheden zijn nog onbekend.

Niet meer dan 12% wordt doorverwezen naar alternatieve vormen van financiering
Van de ondernemers die afgewezen worden door de bank, krijgt slechts 12% informatie over alternatieve aanbieders van financiering. SMF roept banken op om duidelijker te maken welke Erkend MKB Financiers er zijn die mogelijk de ondernemers wel kunnen helpen.

Luister voor nog meer uitleg en duiding over de cijfers van de CBS Financieringsmonitor naar de bijdrage van onze voorzitter Ronald Kleverlaan bij BNR Nieuwsradio via deze link.